Ιδιαίτερη εντύπωση στη χθεσινή φορτισμένη πολιτικά ημέρα, προκάλεσαν οι δηλώσεις του προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Λουξεμβούργιου Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, με τις οποίες έβαλε για μια ακόμη φορά «πλάτη» στην Ελλάδα, επιχειρώντας να εξισορροπήσει την πλήρη απομόνωση στην οποία βρέθηκε η ελληνική κυβέρνηση, εκτιμώντας πέραν των όποιων «φιλελληνικών» αισθημάτων του, ότι η απόλυτη περιθωριοποίηση ενός κράτους-μέλους της Ευρωζώνης, του σκληρού δηλαδή πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της νομισματικής ένωσης, στο τέλος της ημέρας βλάπτει την ίδια την ΕΕ.
Του ΜΙΧΑΗΛ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ
Ασφαλώς θα μπορούσε κανείς να ισχυριστεί, ότι οι δηλώσεις Γιούνκερ στις οποίες θα περάσουμε αμέσως, απλώς εντάσσονται ση στρατηγική «καλού-κακού μπάτσου» που παίζεται συνειδητά στο πλαίσιο της στρατηγικής των δανειστών απέναντι στην Ελλάδα.
Αν και σε έναν βαθμό θα μπορούσε να ισχύει, τουλάχιστον σε έναν βαθμό, καθώς έτσι μένει ανοικτός ένας δίαυλος συνεννόησης και δίδεται συνέχεια στην πολιτική διαδικασία, επιλέγουμε να προσχωρήσουμε στην πρώτη ερμηνεία, καθώς αυτό οδηγεί σε μια σειρά άλλων ενδιαφερόντων συλλογισμών – ελπίζουμε – οι οποίες καλό θα ήταν να μας απασχολήσουν πιο σοβαρά, αφού το πολιτικό σύστημα έχει αποτελέσει κολοσσιαία απογοήτευση… χωρίς όμως αυτό να αποτελεί κάτι καινούργιο.
Τι είπε όμως ο Γιούνκερ; Σύμφωνα με υψηλόβαθμη πηγή της Κομισιόν, ο πρόεδρος της Επιτροπής είπε χθες το πρωί κατά τη διάρκεια της συνάντησης του κολλεγίου των Επιτρόπων της ΕΕ, πως η απαίτηση από την Αθήνα να νομοθετήσει ειδικά μέτρα έκτακτης ανάγκης για να διασφαλιστεί το ότι θα επιτευχθούν οι δημοσιονομικοί στόχοι του 2018 είναι «παράλογη».
Όπως μάλιστα μεταφέρεται το περιστατικό, ο Γιούνκερ ήταν αρκετά οξύς στην τοποθέτησή του, παρουσία του αντιπροέδρου της Επιτροπή, Βάλντις Ντομπρόσβσκις και του Επιτρόπου Οικονομικών, Πιέρ Μοσκοβισί, οι οποίοι ενημέρωσαν για την κατάσταση της διαπραγμάτευσης με την Ελλάδα. Επιτέθηκε στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), τονίζοντας ότι «σε καμία δημοκρατία στον κόσμο δε θα γινόταν δεκτό τέτοιο αίτημα».
Πρόκειται ασφαλώς για εντυπωσιακά λόγια, τα οποία λογικά ήχησαν σα «μουσική» στα αυτιά στο Μέγαρο Μαξίμου όπου η πολιτική πίεση από το εξωτερικό και το εσωτερικό δεν είχε προηγούμενο. Ο Γιούνκερ, ουσιαστικά συντάχθηκε με την επιχειρηματολογία της ελληνική πλευράς, όταν είπε πως κανείς δεν μπορεί να ζητήσει από τους Έλληνες να νομοθετήσουν δέσμη μέτρων τα οποία ίσως και να μην τεθούν ποτέ σε ισχύ.
Αν και η συνολική εικόνα εξακολουθεί να είναι εξαιρετικά δυσμενής, ίσως σε αυτό και να οφείλεται η μερική μεταστροφή της στάσης του Μοσκοβισί, ο οποίος απαντώντας στον Έλληνα Ευρωβουλευτή, Δημήτρη Παπαδημούλη, εμφάνισε την κατάσταση να βρίσκεται στο «παρά πέντε» μιας συμφωνίας:
«Για την Ελλάδα, επειδή ετέθη το θέμα, κατά τη γνώμη μου και κατά τη γνώμη της Κομισιόν, είμαστε πολύ κοντά σε μια συμφωνία. Υπάρχουν κάποια βήματα που πρέπει να γίνουν. Αλλά ήδη έχουν γίνει πολλά. Δεν πρέπει να κάνουμε σα να έχει προκύψει νέα κρίση η οποία μπορεί να ξεσπάσει, ενώ έχει υπάρξει μεγάλη προσέγγιση στον καθορισμό των αναγκαίων μέτρων, των απαραίτητων μεταρρυθμίσεων και έχω κάθε ελπίδα ότι θα καταλήξουμε σύντομα σε αυτή τη συμφωνία.
»Αυτό τουλάχιστον προσπαθεί να επιτύχει η Κομισιόν με πολύ αποφασιστικότητα. Θα εργαστούμε για το θέμα αυτό με πολλή ψυχραιμία, αντικειμενικότητα και βούληση. Βούληση από κοινού θα έλεγα, ώστε η Ελλάδα να κάνει μεταρρυθμίσεις και ενισχυμένη να επανέλθει στην ανάπτυξη, να δημιουργήσει θέσεις εργασίας, όπου, φυσικά, το Σχέδιο Γιούνκερ και η δραστηριότητα της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, είναι κομβικής σημασίας».
Ποια είναι όμως η σκέψη πίσω από την αναφορά που προηγήθηκε; Καταρχήν, μόνο καλό θα κάναμε στη χώρα και στους εαυτούς μας, εάν επιτέλους παραδεχόμασταν ότι δεν είναι όλοι οι υπόλοιποι «κακοί», αλλά έχουμε δώσει άπειρα δικαιώματα να δημιουργηθεί η εικόνα μιας Ελλάδας – αναξιόπιστου κράτους, το οποίο «καταχρηστικά» βρίσκεται στην Ευρωζώνη.
Δευτερευόντως, καθότι αυτό αποτελεί υποκειμενική εκτίμηση την οποία τη δέχεται κάποιος ή όχι, είναι ότι η σημερινή κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα, είτε δεν είχε ιδέα του τι θα αντιμετώπιζε στο διεθνές περιβάλλον και ποια ήταν η «σχετική ισχύς» της χώρας, δηλαδή τα περιθώρια πραγματοποίησης ελιγμών, έχοντας σαν «αρνητική προίκα» το πλήθος των στερεοτυπικών πεποιθήσεων που ελάχιστη σχέση είχαν, αν είχαν, με τη διεθνή πραγματικότητα (βλ. ιδεοληψιών), είτε κορόιδεψε συνειδητά την ελληνική κοινωνία.
Ασφαλώς υπάρχει και ένα ακόμα ενδεχόμενο, το να ισχύει δηλαδή ένα μίγμα των ανωτέρω. Αν κάτι προκύπτει πάντως, με ισχυρό βαθμό ασφάλειας, είναι πως εάν η χώρα και ο πολιτικός της κόσμος είχαν καλύτερη εικόνα στο εξωτερικό, ναι, θα υπήρχε περιθώριο πολιτικού χειρισμού της κρίσης, αυτό που η σημερινή κυβέρνηση αποκαλεί «πολιτική διαπραγμάτευση», η οποία έχει εξελιχθεί ως ένα μεγάλο φιάσκο, το οποίο μάλιστα έφερε τα αντίθετα αποτελέσματα από τα αναμενόμενα.
Εν ολίγοις, εάν υπήρχε στοιχειώδης πολιτική ωριμότητα στην Ελλάδα, η οποία δεν αποκτάται ασφαλώς σε λίγες μέρες ή/και μήνες, το πιθανότερο είναι ότι δεν θα είχαμε φθάσει καν ως εδώ, στο σημερινό αδιέξοδο. Οι Έλληνες πολιτικοί θα έβρισκαν το ιδανικό μίγμα πολιτικών και τεχνοκρατών, θα κήρυτταν ένα μορατόριουμ στο εσωτερικό πολιτικό «παιχνίδι» σταματώντας τη γελοιότητα που αποκαλείται «blame game», το να τα ρίχνει δηλαδή ο ένας στον άλλον και θα έβρισκαν τον τρόπο να αναστρέψουν την κατάσταση.
Το μήνυμα στο εξωτερικό θα ήταν ισχυρότατο, τα αποτελέσματα ορατά άμεσα, η αξιοπιστία θα είχε αποκατασταθεί και όλοι θα άκουγαν με πολύ μεγαλύτερο ενδιαφέρον όσα θα είχε να πει μια τέτοια κυβέρνηση στην Ελλάδα, όχι όπως σήμερα που… περισσεύουν τα «χαμόγελα».