Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: Τα γεωπολιτικά σχέδια της Γερμανίας για τη Δυτική Ευρώπη (1940-1945)


Τα γεωπολιτικά σχέδια της Γερμανίας κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, δεν περιορίζονταν μόνο στην Πολωνία και στα εδάφη της ΕΣΣΔ (Lebensraum, ‘ζωτικός χώρος’). Οι ιθύνοντες του Γ’ Ράιχ είχαν εκπονήσει σχέδια και για τη Δυτική Ευρώπη, των οποίων θα επιχειρηθεί εδώ μια συνοπτική παρουσίαση.


Πρέπει να διασαφηνιστεί εξαρχής, ότι κατά κανόνα πρόκειται για -σχεδιασμούς-, κυρίως στοχευμένους για τη μεταπολεμική περίοδο, μετά από τη γερμανική νίκη. Ένα μέρος τους μόνο πρόλαβε να πραγματοποιηθεί. Κατά τη διάρκεια του πολέμου η Γερμανία κάλυψε την Ευρώπη με ένα προσωρινό σύστημα κατοχικών καθεστώτων, στρατιωτικής κατοχής, χωρίς να αλλάξει ριζικά τις υπάρχουσες κρατικές δομές, τουλάχιστον στη Δύση. Οποιαδήποτε μόνιμη πολιτική διευθέτηση, στην πλειοψηφία αφέθηκε για μετά τον πόλεμο.

Η πρώτη ενέργεια των Γερμανών μετά την νίκη στο Δυτικό Μέτωπο το καλοκαίρι του 1940, ήταν η προσάρτηση του Δουκάτου του Λουξεμβούργου, των γερμανόφωνων περιοχών του ανατολικού Βελγίου (Eupen-Malmedy), καθώς και των γερμανόφωνων επαρχιών της ανατολικής Γαλλίας, της Αλσατίας και της Λωρραίνης. Οι δύο αυτές επαρχίες ανήκαν μέχρι το 1918 στη Γερμανία του Κάιζερ, και τις απέσπασαν οι Γάλλοι μετά τη νίκη τους στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Αυτό όμως αποτελούσε μόνο την πρώτη φάση: Ο γραμματέας του γερμανικού Υπουργείου Εσωτερικών κι αντιστράτηγος των SS Dr. Wilhelm Stuckart, σχεδίασε την εκκένωση από Γάλλους περιοχών ακόμη δυτικότερα των δύο επαρχιών, με σκοπό να εποικιστούν μελλοντικά από Γερμανούς. Συγκεκριμένα θα εκκενωνόταν η περιοχή από τις εκβολές του ποταμού Somme στον Ατλαντικό Ωκεανό, ως την οροσειρά Jura στα γαλλοελβετικά σύνορα, η λεγόμενη “Βορειοανατολική Γραμμή” ή “Γραμμή Οριοθέτησης”. Αν και κατά τη διάρκεια του πολέμου δεν πραγματοποιήθηκε τελικά καμιά εγκατάσταση εποίκων εκεί για πρακτικούς λόγους, ωστόσο μετά τη γαλλική συνθηκολόγηση απαγορεύτηκε η επιστροφή στις εστίες τους των Γάλλων προσφύγων που εγκατέλειψαν τη ζώνη το καλοκαίρι του 1940 κατά τη γερμανική εισβολή. Οι Γερμανοί σκόπευαν να τιμωρήσουν αυστηρά τους Γάλλους για την παλιά αντιπαλότητα από το 1870-1871, την ήττα του 1918, και την πραξικοπηματική κατάληψη του Ρουρ το 1923.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η πρόταση Best: Ο αντιστράτηγος των SS Dr. Werner Best ήταν επικεφαλής της RSHA (Reichs Sicherheits Haupt Amt, ανώτατη υπηρεσία κρατικής ασφαλείας του Ράιχ) στην κατεχόμενη Γαλλία το 1940-1942. Εκεί συγκρότησε μια ομάδα με σκοπό να εργαστεί για να καταρτίσει πλάνα για το ριζικό ανασχεδιασμό της Δυτικής Ευρώπης μετά τον πόλεμο σε φυλετική βάση. Στο σχέδιο που συντάχθηκε προβλεπόταν η προσάρτηση της Ολλανδίας, της βελγικής Φλάνδρας και της βορειοδυτικής Γαλλίας (βορείως του ποταμού Loire) στο Τρίτο Ράιχ. Η γαλλόφωνη βελγική Βαλλωνία θα γινόταν γερμανικό προτεκτοράτο, όπως και η γαλλική μεν, κελτόφωνη δε, Βρετάνη. Η Βόρεια Ιρλανδία θα ενωνόταν με την Ελεύθερη Ιρλανδική Πολιτεία, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο θα μετατρεπόταν σε μια ομοσπονδία Αγγλίας- Σκωτίας- Ουαλίας. Τέλος, η Ισπανία θα χωριζόταν επίσης σε τρία ανεξάρτητα κράτη: Γαλικία, χώρα των Βάσκων, και Καταλονία.
Πέρα από τα σχέδια του Werner Best για τη Βαλλωνία, γι’ αυτή την περιοχή τέθηκαν κι άλλες ιδέες επί χάρτου. Ενώ αρχικά ο Χίτλερ είχε συμβιβαστεί με μια απλή στρατιωτική κατοχή της περιοχής, το Μάιο του 1942 η πολιτική άλλαξε: Σύμφωνα με αυτήν, οι Βαλλώνοι ήταν εκλατινισμένο γερμανικό φύλο, κι άρα θα μπορούσαν να ενταχθούν απευθείας στη Γερμανία. Το τοπικό εθνικιστικό κίνημα που συνεργαζόταν με τις κατοχικές αρχές, το ρεξιστικό κόμμα, ευθυγραμμίστηκε με την νέα πολιτική- ο γνωστός Leon Degrelle την παρουσίασε σε ομιλία του στις Βρυξέλλες στις 17 Ιανουαρίου του 1943.

Και τοπικοί όμως ηγέτες είχαν τις δικές τους προτάσεις: O αρχηγός ενός μικρού εθνικοσοσιαλιστικού κόμματος στην Ολλανδία, ο Ernst Herman van Rappard πρότεινε ήδη πριν τον πόλεμο την απευθείας προσάρτηση της Ολλανδίας στη Γερμανία, υποστηρίζοντας ότι τα δύο έθνη ήταν φυλετικοί συγγενείς. Ακόμη, ο επικεφαλής της ολλανδικής κατοχικής κυβέρνησης κι αρχηγός των Ολλανδών εθνικοσοσιαλιστών, Anton Mussert, νωρίς στον πόλεμο είχε προτείνει στο Βερολίνο μια ομοσπονδία όλων των γερμανικών λαών, με επικεφαλής βέβαια τη Γερμανία, αλλά όπου κάθε κράτος-μέλος (οι σκανδιναβικές χώρες και η Μεγάλη Ολλανδία, δηλαδή η Ολλανδία μαζί με την ολλανδόφωνη Φλάνδρα), θα είχε δική του κυβέρνηση και στρατό. Το τελικό βέβαια σχέδιο της Γερμανίας παρέμενε η ενσωμάτωση της Ολλανδίας στο Γ’ Ράιχ, αλλά επρόκειτο να είναι μια μακρόχρονη και σταδιακή διαδικασία- τα όποια σχέδια, μεταξύ των οποίων ήταν και η μετονομασία της χώρας σε Gau Westland (Gau= γερμανικός μεσαιωνικός όρος που σημαίνει, χοντρικά, διοικητική περιφέρεια), “μπήκαν στο συρτάρι” από το Γερμανό Κομμισσάριο για την Ολλανδία Arthur- Seyss Inquart για μεταπολεμική διευθέτηση στα τέλη του 1942, καθώς θα προκαλούσαν αχρείαστους τριγμούς στο κατοχικό καθεστώς.
Βεβαίως οι άνω σχεδιασμοί ήταν υποκείμενοι στις τύχες του πολέμου- κι όσο ο πόλεμος στρεφόταν κατά των Γερμανών, τόσο η υλοποίησή τους γινόταν κάτι που ολοένα κι απομακρυνόταν. Παρόλα αυτά τελικά, στις 12 Ιουλίου του 1944, ένα μήνα μετά την απόβαση στη Νορμανδία, το Βέλγιο (ολλανδόφωνο και γαλλόφωνο μαζί) προσαρτήθηκε στο Γ’ Ράιχ με σχετικό διάταγμα της Καγκελαρίας, μαζί με τη βορειοδυτική Γαλλία (γαλλική Φλάνδρα). Πρέπει να σημειωθεί εδώ, ότι σημαντικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη έπαιξε και η πολιτική πίεση από τη φλαμανδική οργάνωση DeVlag, που είχε τη στήριξη των SS, και ήδη από καιρό ήθελε να επιτύχει την απευθείας ενσωμάτωση της βελγικής Φλάνδρας στην ε/σ Γερμανία. Έτσι ιδρύθηκε το βραχύβιο Reichskommissariat Belgien- Nordfrankreich, με Κομμισσάριο του Ράιχ το Josef Grohé.

Οι Γερμανοί όμως, κάτω από τη συμμαχική πίεση θα αναγκάζονταν να εγκαταλείψουν το Βέλγιο και τη Βόρεια Γαλλία στις αρχές Σεπτεμβρίου του 1944. Θα ανακαταλάμβαναν προσωρινά μέρος της περιοχής κατά την αντεπίθεση των Αρδεννών (Δεκέμβριος 1944- Ιανουάριος 1945), μέχρις ότου η ήττα τους σε αυτή την επιχείρηση τους έκανε να χάσουν οριστικά τις βελγικές τους κτήσεις. Το Σεπτέμβριο του 1944 οι Σύμμαχοι επίσης ανακατέλαβαν το Λουξεμβούργο, ενώ το Φεβρουάριο του 1945 οι τελευταίες γερμανικές δυνάμεις δυτικά του Ρήνου θα παραδίδονταν, αφήνοντας εκ νέου την Αλσατία και τη Λωρραίνη σε γαλλικά χέρια. Το μεγαλύτερο, τέλος, μέρος της Ολλανδίας θα παρέμενε υπό κατοχή ως το τέλος του πολέμου στην Ευρώπη το Μάιο του 1945.
Print Friendly and PDF
Μοιράσου στο Google Plus
Αν βρήκατε το άρθρο ενδιαφέρον, κάντε κλικ εδώ
Η Freepen.gr ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρει για τα άρθρα / αναρτήσεις που δημοσιεύονται και απηχούν τις απόψεις των συντακτών τους. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών ή ότι υπάρχει κάποιο σφάλμα, επικοινωνήστε μέσω e-mail.

Για γρήγορη και άμεση ενημέρωση ακολουθείστε μας στο Twitter και στο Google+.