Γιατί η Αθήνα και ο Τσίπρας δε θέλουν λύση στο Κυπριακό

Διπλωματικές πηγές σε Αθήνα και Λευκωσία υποδεικνύουν ότι η ευκαιρία για συμφωνία στα κριτήρια του εδαφικού στο Μοντ Πελεράν 2, χάθηκε όχι μόνο γιατί η τουρκοκυπριακή πλευρά υπαναχώρησε στο θέμα της επιστροφής της Μόρφου και για μια διαφορά μεταξύ των δύο ηγετών για το δικαίωμα επιστροφής 12-13 χιλιάδων Ελληνοκυπρίων υπό ελληνοκυπριακή διοίκηση, οι οποίοι μάλιστα έχουν αποβιώσει, αλλά κυρίως επειδή η διαδικασία σκόνταψε στις επιδιώξεις των λεγόμενων μητέρων πατρίδων, της Ελλάδας και της Τουρκίας.

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΗΛΙΑΔΗ
Είναι εμφανές ότι ο κ. Ακιντζί δεν θέλει να πάρει πάνω του τη συμφωνία για το εδαφικό, γιατί επιστροφή εδαφών στους Ελληνοκύπριους, θα σημαίνει μετακίνηση περίπου 50 χιλιάδων ανθρώπων από τα σπίτια στα οποία κατοικούν σήμερα. Γι’ αυτό και προτιμά το θέμα αυτό να συζητηθεί στην παρουσία της Τουρκίας, στο τελικό στάδιο, στο πλαίσιο της διάσκεψης για την ασφάλεια και τις εγγυήσεις. Η δε ελληνοκυπριακή πλευρά υπολόγιζε να πάρει τα τρία σημαντικά κριτήρια του εδαφικού τώρα και να φυλάξει την εκ περιτροπής προεδρία, για να τη διαπραγματευτεί με το θέμα της ασφάλειας/εγγυήσεων. Γι’ αυτό και η ελληνοκυπριακή πλευρά ήταν έτοιμη να δώσει ημερομηνία για πραγματοποίηση της διάσκεψης, μόλις υπήρχε η συμφωνία για τα κριτήρια του εδαφικού και οι δυο πλευρές αντάλλαζαν χάρτες, οι οποίοι θα ήταν κοντά στις επιδιώξεις της κάθε πλευράς. Στο Μοντ Πελεράν 1, οι δυο πλευρές έδωσαν ποσοστά εδάφους για την τουρκοκυπριακή πολιτεία, τα οποία θεωρούνταν ικανοποιητικά για την έναρξη της διαπραγμάτευσης (η ελληνοκυπριακή πλευρά μιλά για 28,2% και η τουρκοκυπριακή για 29,2% – την ώρα που η Τουρκία σήμερα κατέχει σχεδόν το 37% του εδάφους της Κύπρου).

Εμπλοκή Κοτζιά

Παρόλο που η τουρκοκυπριακή πλευρά επέμενε να κλείσει η συμφωνία στα κριτήρια του εδαφικού στη συνάντηση του Μοντ Πελεράν 1, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης ζήτησε χρόνο για να επιστρέψει στην Κύπρο για να ενημερώσει τα κοινοβουλευτικά κόμματα και να συντονιστεί με την Αθήνα. Στην ελληνική πρωτεύουσα, μετά τη συνάντηση του Κύπριου Προέδρου με τον Έλληνα πρωθυπουργό, ο δεύτερος προέβη, μεταξύ άλλων, στις εξής δηλώσεις: «Η Ελλάδα εμπλέκεται και θα εμπλακεί ενεργά στο διεθνές ζήτημα της ασφάλειας. Να είμαι σαφής ότι το ζήτημα αυτό μπορεί να διευθετηθεί σε πολυμερές πλαίσιο μόνο στη βάση συμφωνίας για την κατάργηση του αναχρονιστικού συστήματος των εγγυήσεων και για την πλήρη αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων από το νησί». Ιθύνων νους των μηδενικών εγγυήσεων φέρεται από κυβερνητικές πηγές και των δύο χωρών να είναι ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας Νίκος Κοτζιάς, ο οποίος επαίρεται ότι αυτός θα σώσει την αξιοπρέπεια του ελληνισμού. Το ελληνικό ΥΠΕΞ για πρώτη φορά ανακατεύεται σε αυτό τον βαθμό σε θέματα που αφορούν το Κυπριακό, ανατρέποντας το μέχρι τώρα δόγμα «η Κύπρος αποφασίζει και η Ελλάδα συμπαρίσταται». Ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών –ο οποίος διαφωνεί κατηγορηματικά με την ιδέα για διατήρηση μιας μορφής εγγυήσεων με ημερομηνία λήξης– εδώ και μήνες ανέλαβε πρωτοβουλία για το κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων –εν γνώσει του Προέδρου Αναστασιάδη, της κυπριακής κυβέρνησης και του ΑΚΕΛ– και ετοίμασε σχετικές προτάσεις/σενάρια.

Δεν θέλει να γίνει Καραμανλής

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, στην Ελλάδα, όπως είναι σήμερα τα πολιτικά πράγματα, θα θεωρηθεί περίπου εθνική μειοδοσία η επίλυση του Κυπριακού στη βάση που συζητείται μεταξύ Αναστασιάδη-Ακιντζί στην εν εξελίξει διαδικασία. Ο Έλληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, με τα πάμπολλα εσωτερικά προβλήματα και τις ισορροπίες τρόμου στην κυβέρνησή του –μεταξύ των συνιστωσών του κόμματός του, αλλά και μεταξύ ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ– δεν θα ήθελε επ’ ουδενί λόγω να φορτωθεί το Κυπριακό και μια νέα Ζυρίχη, γι’ αυτό και άφησε τους χειρισμούς στον υπουργό Εξωτερικών του, ο οποίος προέρχεται από τον χώρο της λεγόμενης πατριωτικής Αριστεράς. Ο κ. Κοτζιάς ετοίμασε μάλιστα ένα έγγραφο, ένα non paper, με τις θέσεις της Αθήνας στο Κυπριακό, το οποίο απέστειλε προχθές σε κυβερνητικά στελέχη, πολιτικά και άλλα πρόσωπα με email, στο οποίο μεταξύ άλλων αναφέρει ότι η ελληνική κυβέρνηση έχει συμφωνήσει συμμετοχή σε πολυμερή διάσκεψη υπό την αίρεση ότι θα υπάρξει προηγούμενη συμφωνία μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας για τα θέματα των εγγυήσεων και της ασφάλειας. Το εν λόγω έγγραφο στάλθηκε στις 5:45 μ.μ. και αποσύρθηκε λίγο μετά, και συγκεκριμένα στις 8:30 μ.μ., με τη σημείωση να «θεωρηθεί άκυρο». Είναι η πρώτη φορά, εδώ και πολλά χρόνια, που το ελληνικό ΥΠΕΞ μοιράζει non paper για το Κυπριακό. Επιπλέον, ο κ. Κοτζιάς θεωρεί ότι πρέπει να υπάρξει γνωμάτευση για το κατά πόσον μπορεί η Ελλάδα να πάει σε πολυμερή διάσκεψη και υπό ποιες προϋποθέσεις και συνθήκες.

Ανταλλάγματα στο προσφυγικό

Πολιτικοί κύκλοι στην Ελλάδα εκτιμούν ότι οι Τσίπρας και Κοτζιάς πιστεύουν ότι εάν κλείσει το Κυπριακό θα ανοίξει θέμα διευθέτησης των ελληνοτουρκικών διαφορών, κάτι που θεωρούν ότι δεν συμφέρει τη χώρα αυτή την περίοδο. Οι ίδιοι κύκλοι εκτιμούν, επίσης, ότι, μέσω του Κυπριακού, η Ελλάδα παίζει το χαρτί της στην ΕΕ για το προσφυγικό. Σύμφωνα με καλά πληροφορημένη πηγή κοντά στο Μαξίμου που μίλησε στον «Πολίτη», στην προχθεσινή τηλεφωνική επικοινωνία Τσίπρα-Ερντογάν (με πρωτοβουλία του πρώτου, την ώρα που το Μοντ Πελεράν 2 οδηγείτο σε ναυάγιο, και με στόχο να συναντηθούν οι δυο τους πριν τη διάσκεψη και να κλείσουν το κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων), ο Τούρκος Πρόεδρος εμφανίστηκε εξοργισμένος με τους Ευρωπαίους για το προσφυγικό και εξέφρασε σφοδρά παράπονα λέγοντας ότι η Τουρκία έκανε αυτά που έπρεπε να κάνει, αλλά οι Ευρωπαίοι αθέτησαν τις υποσχέσεις τους, όπως είπε. Πάντως, παρόλο που αφέθηκε να διαρρεύσει ότι η συνάντηση Τσίπρα-Ερντογάν διευθετήθηκε και μάλιστα για τις 4 Δεκεμβρίου, το Μαξίμου το διαψεύδει. Σημειώνεται ότι η Λευκωσία εκτιμά ότι το ναυάγιο στο Μοντ Πελεράν 2 και η υπαναχώρηση της τουρκοκυπριακής πλευράς σε σχέση με τα κριτήρια του εδαφικού, οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο ότι Ελλάδα και Τουρκία δεν κατάφεραν να συνεννοηθούν.

Πετάνε το μπαλάκι

Σημειώνεται, τέλος, ότι το Μαξίμου αφήνει να διαρρεύσει ότι όλα γίνονται σε πλήρη συνεννόηση με τον Κύπριο Πρόεδρο, καθώς και ότι η Αθήνα διαφωνεί με οτιδήποτε λιγότερο από μηδενικές εγγυήσεις και αποχώρηση όλων των τουρκικών στρατευμάτων από την Κύπρο, μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα που ορίζεται μέχρι τα δύο χρόνια το πολύ. Εάν ο κ. Αναστασιάδης θέλει να συμφωνήσει σε κάτι άλλο –όπως εγγυήσεις και παραμονή μικρού αριθμού Τούρκων στρατιωτών με ημερομηνία αποχώρησης– τότε ας αναλάβει ο ίδιος τις ευθύνες του, λέει η Αθήνα. Επιπλέον, μέλη του Πολιτικού Συμβουλίου του ΣΥΡΙΖΑ –τα οποία παρακολουθούν με πραγματική ανησυχία τη στάση του Έλληνα πρωθυπουργού και του ΥΠΕΞ Νίκου Κοτζιά– μιλούν με το ΑΚΕΛ, το οποίο, μέχρι στιγμής, τους καθησυχάζει.
Αυτό είναι το non paper Κοτζιά



Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το περιβόητο έγγραφο Κοτζιά που κυκλοφόρησε μέσω email για 2,5 ώρες περίπου προτού ο Έλληνας ΥΠΕΞ το αποσύρει ως άκυρο, αναφέρει, μεταξύ άλλων, τα εξής: «Η ελληνική κυβέρνηση έχει συμφωνήσει συμμετοχή σε πολυμερή διάσκεψη υπό την αίρεση ότι θα υπάρξει προηγούμενη συμφωνία μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας για τα θέματα των Εγγυήσεων και της Ασφάλειας [..] Η ελληνική κυβέρνηση, κατά τη διάρκεια επανειλημμένων συνομιλιών με όλους τους παράγοντες που εμπλέκονται στο Κυπριακό πρόβλημα, κατέστησε σαφές ότι συμφωνεί να συμμετάσχει σε πολυμερή συνάντηση, υπό την αίρεση της προηγούμενης συζήτησης και συμφωνίας με την Τουρκία, επί του θέματος των εγγυήσεων και της ασφάλειας. Άνευ διεξαγωγής της συγκεκριμένης συζήτησης, η Ελλάδα δεν πρόκειται να προσέλθει σε πολυμερείς συνομιλίες και αυτό οφείλει να γίνει κατανοητό από όλους, του κ. Έιντε συμπεριλαμβανομένου».

Ποιο είναι το σημαντικό;

«Ο κ. Ακιντζί ισχυρίζεται ότι δεν πρόκειται να διαπραγματευτεί περαιτέρω και πιο συγκεκριμένα επί του Εδαφικού, εάν δεν εξασφαλιστεί η πραγματοποίηση πολυμερούς διάσκεψης. Ωστόσο, η Ελλάδα έχει καταστήσει σαφές ότι δεν θα εξαρτήσει τη στάση της από τις συζητήσεις για το Εδαφικό ή για άλλες πτυχές του προβλήματος που αφορούν τα 4 κεφάλαια διαπραγμάτευσης, τα οποία διαπραγματεύονται οι Ελληνοκύπριοι και Τουρκοκύπριοι. Η παρούσα κυβέρνηση είναι η πρώτη ελληνική κυβέρνηση που δεν έκανε καμία παρατήρηση ή παρέμβαση στη διαπραγμάτευση των 4 κεφαλαίων αυτών, μέχρι στιγμής, και δεν προτίθεται να αλλάξει τη στάση της. Είναι, όμως, αυτονόητο ότι έχει λόγο και θέση αρχής για τα δύο κεφάλαια στα οποία εμπλέκεται η Ελλάδα και τα οποία σχετίζονται με τα θέματα Εγγυήσεων και Ασφάλειας, καθώς αυτά αφορούν την ουσία του Κυπριακού που είναι ζήτημα κατοχής. Πρέπει να είναι λοιπόν σαφές σε όλες τις πλευρές ότι η συμμετοχή της Ελλάδας σε μία πολυμερή διάσκεψη θα αφορά αποκλειστικά και μόνο τις πτυχές του Κυπριακού που σχετίζονται με την Ασφάλεια και τις Εγγυήσεις. Βεβαίως, όσοι επέμεναν να γίνει η συζήτηση για τις Εγγυήσεις και την Ασφάλεια όχι πριν αλλά μετά την διαπραγμάτευση των υπολοίπων 4 κεφαλαίων, πρέπει τώρα να προσέλθουν στο τραπέζι καθώς η συζήτηση για τα δύο αυτά κεφάλαια δεν επιδέχεται καμία άλλη αναβολή».

Ευθύνες Τουρκίας
»Για να στεφθεί, καταρχάς, με επιτυχία η πολυμερής διάσκεψη, σε αυτά τα δύο θέματα πρέπει να υπάρξει οπωσδήποτε μία πρότερη συνεννόηση/συμφωνία με την τουρκική κυβέρνηση. Η Τουρκία, όμως, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, ακολουθεί παρελκυστική πολιτική στο θέμα αφού, α) ουδέποτε διατύπωσε προτάσεις για τις Εγγυήσεις και την Ασφάλεια, β) ακύρωσε την συνάντηση στην Αττάλεια μεταξύ του κ. Κοτζιά και του Τούρκου ομολόγου του κ. Cavusoglu, ο οποίος είχε απευθύνει και την σχετική πρόσκληση. Αντίθετα, η Ελλάδα είναι η μόνη που καθόρισε με σαφήνεια και εγκαίρως τις θέσεις της για το καθεστώς των Εγγυήσεων και της Ασφάλειας, αλλά και τις εν προκειμένω προτάσεις της –οι οποίες είναι εν γνώσει όλων των εμπλεκομένων μερών- με γνώμονα την επίτευξη μιας δίκαιης, δημοκρατικής και βιώσιμης λύσης του Κυπριακού, την οποία και στηρίζει».

Μοιράσου στο Google Plus
Αν βρήκατε το άρθρο ενδιαφέρον, κάντε κλικ εδώ

Για γρήγορη και άμεση ενημέρωση ακολουθείστε μας στο Twitter και στο Google+.

loading...